พระธาตุดอยตุง ต.ห้วยไคร้ อ.แม่ฟ้าหลวง จ.เชียงราย
(พระบรมธาตุไหปลาร้าเบื้องซ้าย)



ประวัติพระธาตุดอยตุง

บริเวณที่จอดรถก่อนถึงบันไดนาค	เดินขึ้นบันไดนาคไปยังองค์พระธาตุ
ป้ายหน้าวัดพระธาตุเจดีย์หลวง	ลานสนามหญ้าที่ได้มีการปรับสถานที่ใหม่
องค์พระธาตุดอยตุงหลังบูรณะแล้วรอปิดทอง	องค์พระธาตุดอยตุง
พื้นที่เก่าและแท่นบูชาของเก่าที่มีมาแต่อดีต	แท่นบูชาเก่าที่ฝังอยู่ใต้ดิน
บริเวณที่ปักตุงเก่า	หลุมปักตุงคือรอยพระพุทธบาทเกือกแก้ว(มีไอร้อนออกมา)
ซากพระธาตุที่ถูกขนลงมาไว้ที่วัดน้อย	ยอดเจดีย์พระธาตุดอยตุงเก่า

พระธาตุดอยตุง เชียงราย

พระธาตุดอยตุง นับเป็นโบราณสถานอันเก่าแก่แห่งหนึ่งในภาคเหนือ ตามประวัติตำนานได้กล่าวไว้ว่า พระมหากัสสะปะเถระ
เป็นประธานฝ่ายสงฆ์ได้อาราธนาอัญเชิญเอายังพระบรมสารีริกธาตุกระดูกไหปลาร้า (พระรากขวัญเบื้องซ้าย) ของพระ
พุทธเจ้า มามอบถวายแด่พระเจ้าอุชุตราชเจ้าผู้ครองนครนาคพันธ์โยนกชัยบุรี รัชกาลที่ ๓ แห่งราชวงศ์สิงหนวติ เป็นประธาน
พร้อมด้วยมุขมนตรีเสวกอำมาตย์ไพร่ฟ้าข้าแผ่นดินของพระองค์ ได้นำเอาพระบรมสารีริกธาตุขึ้นมาบรรจุสร้างขึ้น ณ ที่ดอยดิน
แดง (คือดอยตุงปัจจุบัน) สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ.๑๔๕๔ ต่อมาอีก ๑๐๐ ปี มีพระอรหันต์องค์หนึ่งชื่อว่า พระมหาวชิรโพธิเถร ได้นำ
เอาพระบรมสารีริกธาตุมามอบถวายให้พระเจ้ามังรายะนะธิราช แล้วจึงได้พร้อมใจกันนำเอาพระบรมธาตุขึ้นบรรจุสร้างใหม่
ขึ้นมาอีกองค์หนึ่งบนดอยตุง พร้อมได้ปฏิสังขรณ์องค์เดิม

จากนั้นมาก็ไม่ปรากฏหลักฐานรายนามผู้บูรณะปฏิสังขรณ์ ลุถึง พ.ศ.๒๔๗๐ ครูบาศรีวิชัย นักบุญผู้ยิ่งใหญ่แห่งลำพูนพร้อมด้วย
คณะศรัทธาชาวพุทธได้ทำการปฏิสังขรณ์องค์พระเจดีย์ พระวิหาร พระประธาน กาลเวลาผ่านพ้นมานานวิหารและพระประธานก็ถูก
ภัยธรรมชาติครอบงำชำรุดทรุดโทรมไปตามกาลเวลา ส่วนองค์พระเจดีย์นั้นยังมีรูปทรงปกติดีอยู่ ต่อมาประมาณปี พ.ศ.๒๔๙๙ได้
มีอุบาสิกาผู้หนึ่งอยู่ในจังหวัดพะเยา ชื่อว่า นางทองคำ ฮั้นตระกูล ได้มีกุศลเจตนาอันยิ่งใหญ่ ทำการลงรักปิดทองพระเจดีย์ทั้ง ๒
องค์ ให้เหลืองอร่ามไปทั่ว

ต่อมาเมื่อปี พ.ศ. ๒๕๐๐ องค์สรภาณมธุรส(บ๋าวเอิง) เจ้าอาวาสวัดสมานัมบริหาร กทม. พร้อมด้วยอุบาสิกา ทองคำ ฮั้นตระกูล
ได้ทำการก่อสร้างอุโสถขึ้นหนึ่งหลังพร้อมทั้งพระประธานในอุโบสถ พระสาวก หมอชีวกโกมารภัจ ต่อมาเมื่อประมาณปี พ.ศ. ๒๕๐๗
ก็ได้มีการดำริในการที่จะบูรณะองค์พระธาตุดอยตุงครั้งใหญ่ ซึ่งได้ใช้เวลาเตรียมการและหาทุนต่อเนื่องกันมาเป็นเวลาหลายปี ลุถึง
พ.ศ. ๒๕๑๔-๒๕๑๖ จึงได้ดำเนินการก่อสร้างเสร็จไป ๑ องค์ พระธาตุ ๒ วิหารหลวงที่ประดิษฐานพระประธานสิงห์หนึ่งเชียงแสน ๓
พระประธานสิงห์หนึ่ง ซึ่งได้กราบทูลสมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เสด็จมาเป็นองค์เททอง

ในการบูรณะครั้งนี้ได้มีการเปลี่ยนแปลงรูปทรงองค์พระเจดีย์กันใหม่ ออกแบบโดยอาจารย์ประกิต(จิตร์) บัวบุศน์ องค์พระเจดีย์บุ
ด้วยกระเบื้องโมเสดสีทอง มีซุ้มประดิษฐานพระพุทธรูป ๘ ซุ้ม มีฉัตรประดับทั้ง ๔ มุมดังที่เห็นปรากฎวันนี้ ต่อมาประมาณปี พ.ศ.
๒๕๒๕ ได้มีอุบาสกคนหนึ่งชื่อ ไศลยนต์ ศรีสมุทร์ เจ้าของและผู้จัดการตลาดแม่สาย ได้มีกุศลเจตนาอันแรงกล้า ได้ทำการเทลา
นพระธาตุและพร้อมกันนั้นทางวัดก็ได้ทำการก่อสร้างรั้วรอบบริเวณลานพระธาตุอีกโสดหนึ่ง

สำหรับท่านที่ขึ้นมานมัสการพระธาตุนั้น ท่านจะสังเกตุเห็นว่าวัดพระธาตุดอยตุงนั้นจะมีบริเวณ ๒ เขตด้วยกันคือ ชั้นบนนั้นจะเป็น
เขตพุทธาวาส นับเอาตั้งแต่ประตูวัดที่มียักษ์นั่งถือขวานอยู่นั้นขึ้นไป ท่านห้ามไม่ให้ใครทำสกปรกรุงรัง เช่น ถ่ายหนัก ถ่ายเบา
เพราะห้องน้ำไม่มี จากที่ประตูวัดลงมา ๑ กิโลเมตร เป็นเขตสังฆาวาส เป็นที่อยู่พำนักของพระสงฆ์องค์เณรและประชาชนทั่วไป

ปัจจุบันปี ๒๕๕๑ ทางคณะวัดจันทาราม(วัดท่าซุง) จ. อุทัยธานี พร้อมด้วยพุทธบริษัทได้ร่วมกันรวบรวมปัจจัยและทุนทรัพย์เพื่อมา
บูรณะองค์พระธาตุดอยตุงขึ้นใหม่อีกครั้ง โดยบูณระองค์พระธาตุให้เป็นรูปแบบเดิมกับในสมัยที่ครูบาศรีวิชัย ได้เคยออกแบบไว้
โดยอยู่ในความดูแลของทางกรมศิลปากรที่ได้เข้าไปปรับปรุงพื้นที่ให้เป็นสถานที่ท่องเที่ยว และได้ทำห้องน้ำไว้บริเวณที่จอดรถก่อน
ถึงบันไดขึ้นไปยังองค์พระธาตุ ทำให้สะดวกสบายมากขึ้น

คำไหว้พระธาตุดอยตุง :
นะโม ตัสสะ ภะคะวะโต อะระหะโต สัมมาสัมพุทธัสสะ....(สามจบ)
พิมพา ธะชัคคะ ปัพพะเต นะจุฬาธาตุ จิรัง มะหาคะมา
นะมามิหัง อะหังวันทามิ สัพพะทาฯ(สามจบ)

อ่านตำนานความเป็นมาของพระเจ้าพรหมมหาราชที่มีความเกี่ยวข้องกับพระธาตุดอยตุง
http://www.dannipparn.net/web/pratttas/pratta3mini10.html

ชมภาพบรรยากาศพิธีบวงสรวงพระธาตุดอยตุง ๑๕ ม.ค. ๒๕๔๙
http://www.dannipparn.net/web/board/show.php?Category=sontana&No=39

ชมภาพบรรยากาศงานบวงสรวงพระธาตุดอยตุง ในวันที่ ๗ ม.ค. ๒๕๕๐
http://www.dannipparn.net/web/board/show.php?Category=sontana&No=501

ภาพบรรยากาศ บวงสรวง พระธาตุดอยตุง จ.เชียงราย ปี ๒๕๕๑
http://www.dannipparn.net/web/board/show.php?Category=sontana&No=1157

บันทึกภาพเมื่อ ๑๐ - ๑๓ มกราคม ๒๕๕๑